Dlaczego działalność incydentalna zwolniona jest z obowiązku ubezpieczenia społecznego?

Napisane przez | Artykuły, Blog, Poradnik, ZUS

30 kwietnia 2018 r. weszła w życie ustawa Prawo przedsiębiorców określana również jako konstytucja biznesu. Wprowadza ona kilka wyjątków od zasady obowiązkowego podlegania ubezpieczeniom społecznym. Jednym z takich wyjątków jest działalność nierejestrowa, do której bardziej pasuje określenie działalność incydentalna.

Instytucja ta uregulowana jest w art. 5 ustawy Prawo przedsiębiorców. Stanowi on, że osoby osiągające miesięczne przychody niższe niż połowa minimalnego wynagrodzenia są zwolnione z obowiązku rejestracji swojej działalności oraz opłacania składek na ZUS. Jeżeli przychód przekroczy w danym miesiącu tą wysokość to działalność ta staje się działalnością gospodarczą i podlega rejestracji oraz rodzi obowiązek ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego (art. 5 ust. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców).

Warunkiem korzystania z tego przywileju jest samodzielne prowadzenie takiej działalności. Osoby prowadzące działalność w ramach umowy spółki cywilnej (podobnie jak spółki prawa handlowego) nie mogą twierdzić, że ich działalność ma charakter incydentalny (art. 5 ust. 5 ustawy Prawo przedsiębiorców).

Nie skorzystają z tego przywileju również osoby prowadzące działalność reglamentowaną. Jeżeli wykonywanie działalności wymaga uzyskania koncesji, zezwolenia albo wpisu do rejestru działalności regulowanej to jest to działalność gospodarcza, a nie incydentalna (art. 44 ust. 3 ustawy Prawo przedsiębiorców).

Z działalności nierejestrowej będą mogły korzystać również osoby, które wcześniej prowadziły działalność gospodarczą. Warunkiem jest pięcioletnia przerwa od zakończenia wcześniejszej działalności (art. 5 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców).

Wyjątkowo termin ten został skrócony do minimum roku dla osób, które zakończyły działalność ponad 12 miesięcy przed dniem wejścia w życie ustawy prawo przedsiębiorców (art. 195 Ustawy – przepisy wprowadzające ustawę – Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej).

Powodem, dla którego osoby prowadzące działalność incydentalną zostały zwolnione z obowiązku rejestracji oraz opłacania składek ZUS, jest wprowadzenie wyjątkowo niskiego progu miesięcznych przychodów. W 2018 r. połowa minimalnego wynagrodzenia to zaledwie 1050 PLN. Osiąganie tak niskich przychodów będzie dotykać stosunkowo niewielu osób.

Tak dalekie ograniczenie jest przedmiotem ostrej krytyki.  Wskazuje się, że próg powinien być wyższy, że zamiast kryterium przychodowego powinno być stosowane kryterium dochodowe (prawie wszyscy drobni przedsiębiorcy mają miesięczne przychody powyżej 1050 PLN, ale wielu z nich ma dochody poniżej 1050 PLN miesięcznie).

Należy w tym miejscu wskazać, że konstytucja dla biznesu przewiduje kilka wyjątków od obowiązku ubezpieczenia społecznego (ulga na start, zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej oraz działalność nierejestrowa). Zbyt łagodne ograniczenia w dostępie do prowadzenia działalności nierejestrowej prowadziłoby do poszerzenia szarej strefy. Tymczasem cel niniejszej regulacji jest dokładnie odwrotny.

Ponadto należy pamiętać, że unikanie dzisiaj obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne (nawet jeśli legalne)  w przyszłości będzie oznaczać dużo niższe świadczenia emerytalne oraz konieczność wydłużenia okresu aktywności zawodowej.

Last modified: 23 lipca 2018

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *